In deze lijst vindt u boeken in de categorie ‘non-fictie’ die bijdragen aan ons motto ‘understanding care’. Dat zijn boeken die in onze ogen bijdragen aan de ‘body of knowledge’ van zorgethiek en die voldoen aan de criteria aangegeven in dit overzicht.
| Jaar | Auteur | Titel | Plaats & Uitgeverij | Toelichting: |
| 2011 | Jos Lamé | Spookrijders in de zorg | Delft: Eburon | Zorgverleners in de geestelijke gezondheidszorg werden gedwongen om aangifte te doen en daarmee de zorgrelatie te vernietigen. Hun argumenten staan in dit boekje. Zij kregen van de rechter gelijk. |
| 2010 | Gonny ten Haaft | Dokter is ziek. Als patiënt zie je hoe zorg beter kan | Amsterdam: Contact | Boek op basis van interviews met zieke verpleegkundigen, artsen en zorgmanagers. Hoe kijken zij naar zorg nu ze patiënt zijn (geweest)? |
| 2010 | Annemarie Mol, Ingunn Moser, Jeannette Pols (eds) | Care in Practice. On Tinkering in Clinics, Homes and Farms | Bielefeld: Transcript Verlag | Boek met essays waarin de relatie tussen zorg en technologie centraal staat. Zorgpraktijken vormen het uitgangspunt. |
| 2009 | Stephen Snelders & Frans Meijman | De mondige patiënt. Historische kijk op een mythe | Amsterdam: Bert Bakker | De mondige patiënt is niet het product van nieuwe media, maar bestaat al veel langer. |
| 2009 | Tsjalling Swierstra (eds) | Leven als bouwpakket. Ethische verkenningen van een nieuwe technologische golf | Kampen: Klement | Hoe kunnen we nieuwe technologische mogelijkheden beoordelen als de betekenis van fundamentele onderscheidingen als leven-dood, ziek-gezond, natuurlijk-kunstmatig gaat verschuiven? |
| 2009 | Bert-Jaap Koops (eds) | De maakbare mens. Tussen fictie en fascinatie | Amsterdam: Bert Bakker | Essays die vanuit verschillende wetenschappelijke perspectieven de maakbaarheid van de mens analyseren. |
| 2009 | Jan Vorstenbosch | Hoe maakt u het? Technologie in een veranderende gezondheidszorg | Den Haag: Zonmw. | Hoe gaat techniek de zorg veranderen? Prikkelend essay met rollen voor het EPD, zorgrobots en genetische zelftests. |
| 2009 | Tsjalling Swierstra | Willen we alles wat kan? Ethische controversen rondom wetenschap en techniek ontrafeld. | Den Haag: Zonmw. | De inzet van moderne technologie in de zorg neemt zienderogen toe. Hoe voer je debatten over de controversen? |
| 2009 | Katherine Gardiner | Why care? On Motivation in Care Ethics | Universiteit Groningen: proefschrift | Kritische studie over zorgethiek met als vertrekpunt de vraag; waarom zouden we eigenlijk zorgen? |
| 2009 | Sandra Shapshay | Bioethics at the Movies | Baltimore: Johns Hopkins University Press | Essays waarin bioethische thema’s en concepten worden onderzocht aan de hand van films. |
| 2009 | Hilde Lindemann, Marian Verkerk, Margaret Urban Walker (eds) | Naturalized Bioethics. Toward Responsible Knowing and Practice | Cambridge: Cambridge University Press | Een verzameling essays waarin gepleit wordt voor een zelfreflexieve, politiek kritische en sociaal inclusieve ethiek. |
| 2008 | Margaret Urban Walker | Moral Understandings (2ed) | Oxford: University Press | Geeft op een boeiende wijze inzicht op welke wijze morele praktijken ontstaan. |
| 2008 | Inge van Nistelrooy | Basisboek Zorgethiek (verkrijgbaar via Reliëfof onze website) |
Heeswijk: Abdij van Berne |
Leerboek over moreel beraad, menslievende zorg en de motivatie van verpleegkundigen |
| 2008 | Annelies van Heijst | Iemand zien staan. Zorgethiek over erkenning | Kampen: Klement | Een mooi, toegankelijk boek over Van Heijst’s zorgethische visie op het belang van erkenning. Zonder erkenning kan een mens niet leven. |
| 2008 | Margo Trappenburg | Genoeg is genoeg. Over gezondheidszorg en democratie | Amsterdam: University Press | Meer inspraak is niet altijd in het belang van patiënten. Waar schieten zieken wel wat mee op? |
| 2008 | Jenny Slatman | Vreemd lichaam | Baarn: Ambo | Over medisch ingrijpen en persoonlijke identiteit |
| 2008 | Claire Marin | Hors de moi | Paris: Ed.Allia | De schrijfster, zelf filosofe, beschrijft haar eigen ziekte en de betekenis voor haar leven. |
| 2008 | Frans Vosman & Andries Baart | Aannemelijke zorg |
Utrecht: Lemma |
Over onderzoek naar goede zorg vanuit een zorgethische traditie |
| 2008 | Mieke Grypdonck & Andries Baart | Verpleegkunde en Presentie. Een zoektocht in dialoog naar de betekenis van presentie voor verpleegkundige zorg |
Utrecht: Lemma |
Wat de theorie van presentie in de zorg (verpleegkunde) kan betekenen. Een boek dat de lezers uitnodigt en uitdaagt tot bezinning op eigen ervaringen en overtuigingen in concrete situaties. |
| 2008 | Ad Kooijman & Paul Vleugels | Op zoek naar evenwicht. Morele vragen voor artsen en verpleegkundigen | Dwingeloo: Kavanah | Bespreking van een aantal morele thema’s uit de zorg, waarin de samenwerking tussen artsen en verpleegkundigen centraal staat. |
| 2008 | Inez de Beaufort (eds) | De kwestie: Praktijkboek ethiek voor de gezondheidszorg | Den Haag: Lemma | Omvangrijk boek met korte teksten die gaan over een grote variëteit aan onderwerpen. |
| 2007 | Michael Slote | The Ethics of Care and Empathy | London: Routledge | Wat de betekenis van een zorgethiek kan zijn op moraliteit. |
| 2007 | Raymond DeVries (eds) | The View from Here. Bioethics and the Social Sciences | Oxford: Blackwell Publishing | Boek met essays waarin bioethiek vanuit een empirisch perspectief wordt benaderd. Met een nadruk op medische sociologie en antropolgie. |
| 2007 | Ineke Bolt, Marcel Verweij, Hans van Delden | Ethiek in praktijk | Assen: Van Gorcum | Onderwijsboek waarin de grondslag wordt gevormd door concrete morele problemen uit beroepspraktijken. |
| 2007 | Anne-Mei The | Naast de stervende patiënt. Beslissen over palliatieve sedatie, euthanasie en morfine | Bohn Stafleu van Loghum: Houten | Heruitgave van ‘Vanavond om 8 uur…’ dat Anne-Mei The ruim 10 jaar geleden publiceerde. Toegankelijk boek, met verhalende beschrijvingen over beslissingen en communicatie rondom het naderende levenseinde in de ziekenhuispraktijk, met aanvullende ethische reflecties van Marian Verkerk. |
| 2006 | Andries Baart | Een theorie van Presentie |
Utrecht, Lemma |
Theorie in de traditie van de Tilburgse zorgethiek. |
| 2006 | Thijs Tromp, Annelies van Heijst, Andries Baart | Minder hard – meer hart! | Utrecht: Uitgave Reliëf | Over de essentie van zorg, zorgethiek, kernwaarden, management en beleid, met de lezingen van het gelijknamige jaarcongres van Reliëf in 2005. |
| 2006 | Annemarie Mol | De Logica van het zorgen. Actieve patiënten en de grenzen van het kiezen | Amsterdam: Van Gennep | Een kritische kijk hoe tegenwoordig in de zorg het kiezen door de patiënt centraal staat; prachtig, helder boek dat aandacht en zorg stelt vóór keuzevrijheid. |
| 2006 | V. Held | The Ethics of Care: Personal, Political, and Global | Oxford: University Press | Beschrijving van de zorgethiek |
| 2006 | Anne-Mei The | Tussen hoop en vrees. Palliatieve behandeling en communicatie in ziekenhuizen | Bohn Stafleu van Loghum: Houten | Observaties over hopende patiënten, mislukkende communicatie en beslissingen over medische behandeling bij ongeneeslijke ziekte. |
| 2006 | Yvonne Grul & Aart Pool | Zijn in doen en laten. Aandacht voor zingeving in de zorgverlening | Utrecht: Lemma | Ondanks de omvang (47 pagina’s) een ‘groots’ boekje dat zingeving in de zorgverlening bepleit en uitwerkt naar concrete handreikingen. |
| 2005 | Chris Gastmans & Linus Vanlaere | Cirkels van zorg: ethisch omgaan met ouderen | Baarn: Ten Have | Hoe er op een ethische manier in de zorg met ouderen omgegaan kan worden. Een leesbaar boek met interesse in en kennis van ethiek, dat mensvisie en zorgvisie doordrenkt en uitbouwt naar concrete ethische vragen. |
| 2005 | Anne-Mei The | In de wachtkamer van de dood. Leven en sterven met dementie in een verkleurde samenleving |
Amsterdam: Thoeris |
Een aangrijpend boek na langdurige observaties binnen een verpleeghuis in de Randstad; analyse van het verschijnsel ‘versterven’ n.a.v. de casus in het Blauwbörgje, die de landelijke pers in 1997 wekenlang beheerste. |
| 2005 | Jan Vorstenbosch | Zorg een filosofische analyse | Amsterdam: Nieuwezijds | Er wordt aandacht besteed aan de autonomie van de zorgvrager en zorgethiek. Een filosofische analyse, helder en overtuigend, goed om dilemma’s te herkennen, begrippen te definiëren en de juiste vragen te stellen, maar weinig praktisch. |
| 2005 | J.S. Reinders | Ethiek op de werkvloer |
Amersfoort: ‘s Heeren Loo Zorggroep |
Werkboek voor zorgverlening met mensen met een verstandelijke beperking, dat ten doel heeft deze zorgverleners weer terug te brengen bij de kern van hun werk: zorgverlening, een kern die onder druk staat van modellen en plannen. |
| 2005 | Annelies Van Heijst | Menslievende zorg. Een ethische kijk op professionaliteit | Kampen: Klement |
Een kritische kijk op de ‘zorgfabriek’, scherpe analyse van vigerende in mens- en zorgvisie, opbouw nieuwe, wetenschappelijk gepositioneerde visie op zorg met behulp van Andries Baart’s presentietheorie. Volgens Annelies van Heijst is een kwalitatief andere kijk op zorg en professionaliteit nodig. Haar zorgvisie en analyse zijn gebouwd op drie pijlers: de zorgethiek, het denken van Hannah Arendt over de menselijke conditie en de presentietheorie van Andries Baart. |
| 2005 | Andries Baart |
Aandacht, Etudes van presentie |
Utrecht: Lemma |
Een verkenning naar uiteenlopende aspecten van aandacht. |
| 2005 | Kirsten Emous | De loden mantel | Amsterdam: Schilt Publishing | Een aangrijpend beeld van hoe er in Nederland door professionele zorgverleners zorg wordt verleend en onthouden, en de gevolgen daarvan voor mantelzorgers. |
| 2004 | Marli Huijer & Klasien Horstman | Factor XX. Vrouwen, eicellen en genen | Amsterdam: Boom | Welke rol spelen nieuwe technieken als prenataal onderzoek, PGD, stamcelonderzoek eigenlijk voor het leven en de lichamen van vrouwen? |
| 2004 | Gerard de Vries & Klasien Horstman | Genetica van laboratorium naar samenleving. De ongekende praktijk van voorspellende genetische testen | Amsterdam: Aksant | Hoe moet de samenleving omgaan met genetica? Een pleidooi voor ‘maatschappelijk leren’ in plaats van ‘reguleren van keuzevrijheid’. |
| 2004 | Bart Cusveller | Met zorg verbonden. Een filosofische studie naar de zindimensie van de verpleegkundige zorgverlening | Ede: in beheer van de auteur | Filosofisch proefschrift, ter verdieping. Hierin staat de vraag centraal onder welke condities kunnen zorgverleners zeggen dat werken in en spreken over de zorg zin heeft? |
| 2003 | N. Noddings | Caring: A feminine Approach to Ethics and Moral Education | University Presses of California, Columbia and Princeton | Beschrijft hoe zorg de basis kan zijn van moraliteit. |
| 2003 | H.A.M.J. ten Have, R.H.J. ter Meulen, E. van Leeuwen | Medische ethiek | Bohn Stafleu van Loghum: Houten | Basisboek voor medische ethiek |
| 2003 | L.L.E. Bolt, M.F. Verweij, J.J.M. van Delden | Ethiek in praktijk | Assen: Van Gorcum | Verhelderend basisboek over ‘algemene ethiek’. |
| 2003 | Henk Manschot & Hans van Dartel | In gesprek over goede zorg. Overlegmethoden voor ethiek in de praktijk | Amsterdam: Boom | Instructief boek voor gespreksvoering over morele kwesties in de zorg. Behulpzaam boek om te oefenen in gespreksmethodes, met enkele casus waarop verschillende methodes worden toegepast. |
| 2003 | Martien Pijnenburg & Marius Nuy | Het ziekenhuis als morele gemeenschap | Budel: Damon | Uit de Prudentia-reeks, speciaal voor ziekenhuizen. Bruikbare bijdragen voor discussie of verdieping over ethiek(beleid) en zorgvisie. |
| 2003 | Marian Verkerk & W.R.C.M. Hartoungh | Ethiek en palliatieve zorg | Assen: Van Gorcum | Bevat interessante artikelen, verschillende invalshoeken, zorgethisch van aard, passend bij de palliatieve zorg, met goed evenwicht tussen warme zorg en rationele verantwoording. |
| 2002 | Annemarie Mol | The Body Multiple. Ontology in Medical Practice | Durham: Duke University Press | Etnografisch onderzoek naar de diagnose en behandeling van atherosclerose. Over de meervoudige realiteit van ziekte in de praktijk. |
| 2002 | Chris Gastmans & Kris Dierickx | Ethiek in witte jas. Zorgzaam omgaan met het leven | Leuven: Davidsfonds | Een boek waarin de dagelijkse zorgpraktijk centraal staan en waarin de mens in zijn totaliteit wordt benaderd. |
| 2001 | Gerhard Nijhof | Ziekenwerk. Een kleine sociologie van alledaags ziekenleven | Amsterdam: Aksant | Medisch socioloog Nijhof kreeg darmkanker en verbindt in dit boek persoonlijke observaties over de zorg met medisch sociologische thema’s. |
| 2001 | Marc Berg & Annemarie Mol | Ingebouwde normen. Medische technieken doorgelicht | Utrecht: Van der Wees | Wat een ‘goede’ techniek is, kan niet alleen worden vastgesteld op basis van werkzaamheid, maar is ook een sociaal fenomeen. |
| 2001 | E. Conradi | Take Care. Grundlagen einer Ethik der Achtsamkeit | Frankfurt am Mein:Campus Verlag | Kritische en moderne kijk op de zorgethiek. |
| 2001 | Myriam Steemers-van Winkoop | Geloven in zorg. Omgaan met geloof, levensbeschouwing en spiritualiteit in de gezondheidszorg | Baarn: HB Uitgevers | Leerboek voor verpleging over levensbeschouwing in de alledaagse zorgpraktijk en over zorg aan christenen, moslims, joden, hindoes. |
| 2000 | Peter-Paul Verbeek | De daadkracht der dingen | Amsterdam: Boom | Dingen kennen hun eigen dynamiek en geven mede vorm aan ons bestaan en onze relaties met de omgeving. Techniekfilosofie met relevantie voor de zorg |
| 1999 | Addy Manneke | Waardevolle zorg. Morele vragen in verpleging en verzorging | Baarn: Boom/Nelissen | Heel leesbaar (overzichts-) boekje over zorgethiek, met een eigen stappenplan voor moreel beraad en ervaringsverhalen om mee te oefenen. |
| 1999 | Henri Rijksen & Annelies van Heijst | Levensvragen in de hulpvraag. Een werkboek voor hulpverleners en pastores | Budel: Damon | Praktisch werkboek over herkennen en hanteren van zinvragen. |
| 1997 | Henk Jochemsen & Gerrit Glas | Verantwoord medisch handelen. Proeve van een christelijke medische ethiek | Amsterdam: Buijten & Schipperheijn | Benadering van medische ethiek vanuit een breed perspectief op leven, ziekte, gezondheid en dood. |
| 1997 | Marian Verkerk | Denken over zorg. Concepten van zorg | Utrecht: Elsevier/De Tijdstroom | Vervolg op Ethiek van de zorg uit 1994, met levendige bijdragen uit diverse praktijken. |
| 1995 | Arthur Frank | The Wounded Storyteller. Body, Illness and Ethics | Chicago: University of Chicago Press | Medisch sociologisch boek over lichamelijkheid, ziek zijn en narrativiteit. |
| 1994 | Henk Manschot & Marian Verkerk (eds) | Ethiek van de zorg. Een discussie | Amsterdam/Meppel: Boom | Het boek dat de zorgethiek in Nederland introduceerde. |
| 1993 | J.C. Tronto | Moral Boundaries | London: Routledge | Standaardwerk over zorgethiek die een verbinding maakt tussen het private en het publieke domein |
| 1992 | Arthur Frank | De wijsheid van het lichaam. Reflecties over ziekte | Amsterdam: Anthos | Aan de hand van eigen ziekte-ervaringen beschrijft Frank wat het betekent om op de drempel van leven en dood te staan. |
| 1991 | L. Code | What Can She Know? Feminist Theory and the Construction of Knowledge | Cornell: University Press | Onderzoekt of “gender” van invloed is op epistemiologie. |
