Top

Ouder worden

Leeservaring: Loving Later Life

Bij ouderdom denken mensen vaak aan afhankelijkheid, eenzaamheid, ziekte en ongemakken. Deze opsomming is uit te breiden met meer negatieve gevoelens en ideeën die mensen hebben over ouder worden. Gelukkig neemt prof. dr. Frits de Lange ons met zijn nieuwe boek ‘Loving Later Life: an ethics of aging’ mee in een ander perspectief.

Frits de Lange laat op mooie en inspirerende wijze zien welke wijsheid uit de Bijbel gehaald kan worden. Hij doet dat op een manier waar zowel (anders) gelovigen als niet-gelovigen iets mee kunnen. Het is hét soort boek, waar door onderwerp, opbouw en zeker ook door schrijfwijze, niet genoeg van te krijgen is.

Theologie en zorgethiek

Frits de Lange is als hoogleraar ethiek vanaf 1997 verbonden aan de Theologische Universiteit van Kampen. Zijn werk wordt meer dan eens in verband gebracht met zorgethiek; te zien aan te zien aan een werk als ‘In andermans handen. Over flow en grenzen in de zorg(2011). Twintig november jl. presenteerde De Lange zijn nieuwe boek ‘Loving Later Life’ op de conferentie over zelfredzaamheid van ouderen. Het boek stoelt op de Bijbelse uitspraak: ‘heb uw naaste lief als uzelf’.
Relationaliteit en de wisselwerking tussen liefde voor ouderen en liefde voor je ouder wordende zelf, staat in deze theologische ethiek centraal. De dominante liberale begrippen van zelfredzaamheid en participatie worden genuanceerd, door uit een andere hoek de kwestie te benaderen. Hiermee laat De Lange de individualistisch en activistisch georiënteerde ethiek, waar deze begrippen een grote rol spelen, een toontje lager zingen.

Angst voor ‘oud’

Frits de Lange brengt het maatschappelijk onaantrekkelijke beeld over ouderen sterk naar voren. Hij wijdt een heel hoofdstuk aan ‘why we do not love the elderly’. Het belangrijkst is dat hij niet probeert dit beeld te ontkrachten. Ouder worden kan nu eenmaal gepaard gaan met toenemende kwetsbaarheid en ongemakken. Gericht zijn op de ongemakken en het naderende einde is een manier van kijken. En deze manier van kijken maakt ouder worden bedreigend. Waar de menselijke aversie vandaan komt is niet eenduidig. In het hoofdstuk komen verschillende (mogelijke) oorzaken van het negatieve beeld over ouder worden aan bod. Dit geeft ruimte om positiever tegenover ons eigen en andermans ouder worden te staan.

“There’s the simple happiness of still being alive and, above all, the love of life, shared with those I love, so long as it is given to me to do so. Is not life the first, inaugural gift?” – Paul Ricoeur 1)Paul Ricoeur, Living up to death, trans. DavidPellauer (Chigago: University of Chigago Pres, 2009), p. 94. Uit Loving Later Life.

Liefde voor ‘oud’

Vanuit liefde kijken naar ouder worden, laat de mooie kanten de boventoon voeren. Hierdoor ontstaat een soort dankbaarheid voor het leven dat de mens gegeven is. De Lange bekrachtigt dit punt met behulp van de filosoof én ervaringsdeskundige Ricoeur: openstaan voor vreugdevolle momenten. De liefde voor het leven toont zich in de vreugde die men (nog) ervaart. Eventuele nare gebeurtenissen zijn er, maar voeren niet continu de boventoon. Het boek biedt veel meer beschrijvingen van denkers; van toen en nu, positief en negatief over ouder worden. Daarmee wordt de lezer ingeleid in het onderwerp en kan hij zelf verder gaan met het thema.

‘Loving Later Life’

Het boek laat een opening ontstaan om anders te kijken naar ouder worden. Het negatieve beeld dat we veel tegenkomen lijkt vast te staan, het lijkt een gedachte die niet anders gedacht kan worden. Maar de praktijk van het ouder worden (evenals andere praktijken) is van verschillende kanten te benaderen, zo bewijst ook het boek van De Lange.

Het is een Engelstalig, filosofisch betoog, maar leest als een persoonlijk ervaringsverhaal. De Lange lijkt een wens over ouder worden te beschrijven, het is een soort wens die zijn sporen achterlaat op een ieder die het boek leest. Anders kijken naar ouder worden, geduid door verschillende denkers uit de geschiedenis, met een begrijpelijke opbouw en schrijfstijl, maakt dit boek tot één van de beste boeken in zijn soort van het voorgaande jaar.

Lees een kort Interview van Frits de Lange over het boek ‘Loving Later Life’.

Referenties   [ + ]

, , , ,

Nog geen reactie. Wees de eerste!

Geef een reactie